แสงยูวีกับสัตว์เลื้อยคลาน

โดย อ.สพ.ญ.รศชงค์  บุณยฤทธิชัยกิจ

 

 

     สัตว์ที่มีกระดูกสันหลัง รวมถึงมนุษย์อย่างเราๆด้วย ต้องอาศัยแสงแดดในการดำรงชีวิตด้วยเหมือนกัน ไม่ใช่เพียงแต่พืช นั่นเพราะว่าร่างกายของสัตว์มีกระดูกสันหลังสามารถใช้แสงแดดช่วยในการสร้างวิตามินดี 3 (Vitmin D3) [ยกเว้นในกลุ่มของลิงโลกใหม่ เช่น มาร์โมเสต ลิงกระรอก ที่ไม่สามารถสร้างวิตามินดี 3 ขึ้นเองได้]

     ในสัตว์เลื้อยคลานแสงแดดมีความสำคัญนอกเหนือจากการสร้างวิตามินให้ร่างกาย เนื่องจากสัตว์เลื้อยคลานเป็นสัตว์เลือดเย็น หมายถึงเป็นสัตว์ที่มีอุณหภูมิร่างกายและการทำงานของร่างกายขึ้นกับอุณหภูมิของสิ่งแวดล้อม หากได้รับแสงแดดและความอบอุ่นเพียงพอต่อความต้องการของร่างกาย จะทำให้การทำงานของร่างกายดำเนินไปอย่างเหมาะสม ซึ่งรวมถึงระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายด้วย ทำให้โอกาสที่จะเจ็บป่วยน้อยลง ช่วงอุณหภูมิสิ่งแวดล้อมที่เหมาะสม หรือที่ภาษาอังกฤษเรียกว่า Prefered Optimum Temperature Zone (POTZ) นั้น มีความแตกต่างกันตามชนิดของสัตว์เลื้อยคลาน หากมีโอกาศจะเขียนแบบละเอียดอีกทีนะคะ เนื่องจากมีความสำคัญมากต่อการเลี้ยงสัตว์เลื้อยคลาน

     
     กลับมาที่เรื่องของแสงยูวีกันต่อนะคะ หลังจากพาออกนอกเรื่องไปไกล แสงจากดวงอาทิตย์ตามธรรมชาตินั้น ไม่ได้ให้แต่แสงที่เราสามารถมองเห็นได้อย่างเดียว แต่ยังมีแสงตามความยาวคลื่นอื่นๆอีกด้วย เช่น รังสี Infra red, UV, X-ray โดยรังสีอินฟราเรดนี้เองที่เป็นตัวให้ความร้อน ความอบอุ่นแก่สัตว์เลื้อยคลาน  
  แสงแดด คือ แสงที่ดีที่สุดสำหรับสิ่งมีชีวิตทุกชนิด หมั่นพาสัตว์เลี้ยงของท่านตากแดดอ่อนๆ ยามเช้าและยามเย็น หรือพาไปเล่นกลางแจ้ง เพื่อสุขภาพที่ดีด้วยนะ
 
   

    แสงยูวี หรือ Ultra Violet Light นั้นไม่ได้น่ากลัวอย่างที่สาวๆ เข้าใจนะคะ ที่เวลาพูดถึงปุ๊ปต้องนึกถึงครีมกันแดดปั๊ปทันทีคะ มาดูรายละเอียดของแสงยูวีกันตามแต่ละชนิดทั้ง 3 ช่วงดีกว่า

 
     

     ช่วงแรกคือ UVA เป็นช่วงแสงที่มนุษย์ไม่สามารถมองเห็นได้ แต่ในสัตว์เลื้อยคลานนั้นใช้ประโยชน์ในการแยกแยะสิ่งต่างๆได้ นอกจากนี้ยังช่วยเพิ่มพฤติกรรมต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นการเคลื่อนไหว การกินอาหาร หรือการผสมพันธุ์ UVA นี้จะมีอยู่น้อยในแสงจากหลอดไฟทั่วๆไป หรือแม้แต่หลอดที่ให้แสงครบช่วง (full spectrum light) นะค่ะ ต้องเป็นหลอด UV เฉพาะ

 

     มาถึงช่วงแสงยูวีที่มีประโยชน์มากที่สุด UVB นี้เองที่เป็นตัวช่วยสร้างวิตามินดี 3 ในผิวหนัง ซึ่งจะถูกดูดซึมต่อไปและช่วยในการดูดซึมแคลเซียม ดังนั้นหากขาดวิตามินดี 3 ระดับของแคลเซียมในร่างกายก็จะลดลง ซึ่งทำให้พบปัญหากระดูกบาง และปัญหาอื่นๆ จากการขาดแคลเซียม เช่น ท้องผูก คลอดยาก ตามมา

     นอกจากนี้ ยังพบว่าในมนุษย์ UVB สามารถกระตุ้นให้เกิดการหลั่ง endorphin หรือฮอร์โมนแห่งความสุขได้ ซึ่งมีการคาดการณ์ว่าในสัตว์เลื้อยคลานก็เช่นเดียวกัน

     UVB นี้ไม่สามารถผ่านกระจกหรือพลาสติกได้ ดังนั้นจึงไม่สามารถผ่านตู้กระจกที่ใช้เลี้ยงสัตว์เลื้อยคลานได้ แต่ข่าวดีก็คือในหลอดไฟที่ใช้กันทั่วไปหรือหลอด full spectrum นั้นสามารถให้ UVB ได้ และในปัจจุบันมีผู้ผลิตหลอดไฟที่ให้ UVB สำหรับใช้กับสัตว์เลื้อยคลานโดยเฉพาะ

     
       ช่วงแสงสุดท้ายนั้น เป็นช่วงแสงที่อันตราย UVC เป็นอันตรายต่อเซลล์ของสิ่งมีชีวิต ซึ่งในธรรรมชาติจะถูกกรองโดยชั้นโอโซน ซึ่งหลอดไฟสำหรับสัตว์ที่ผลิตขึ้นไม่ควรที่จะให้ช่วงแสงนี้

     ชนิดของหลอดไฟที่ให้แสงยูวีที่มีในท้องตลาด สามารถแบ่งได้เป็น 4 กลุ่มใหญ่ๆ คือ fluorescent tube, compact fluorescent lamp, mercury vapour flood lamp และ mercury spot and narrow flood ซึ่งแต่ละแบบจะมีปริมาณของแสงยูวี และลักษณะการกระจายของแสงที่แตกต่างกัน สามารถไปศึกษาเพิ่มเติมได้จากเวบไซด์ของผู้ผลิตหลอดไฟชนิดนั้นๆ

 
 
     มาถึงคำถามสำคัญว่า แล้วสัตว์เลื้อยคลานที่เราเลี้ยงต้องการแสงยูวีมากแค่ไหน คำตอบคือ ไม่สามารถตอบได้ค่ะ เนื่องจากว่าในธรรมชาติมีแสงยูวีอยู่รอบๆอยู่แล้ว และยังมีความแตกต่างตามชนิดด้วย ดังนั้นจึงจำเป็นต้องทำให้เหมือนสภาพแวดล้อมในถิ่นดังเดิม (habitat) ในการเลี้ยงดู วิธีที่ดีที่สุดคือการทำให้เกิดการไล่ระดับของความร้อน กล่าวคือ ให้สัตว์สามารถเลือกที่อยู่ที่เหมาะสมภายในที่เลี้ยงเองได้ โดยสามารถประเมินความต้องการของสัตว์แบ่งเป็นกลุ่มๆได้ดังนี้

     -กลุ่มที่ชอบแดด เช่น Bearded dragon และเต่าบกหลายชนิด จะต้องการปริมาณของแสงยูวีมาก

     - กลุ่มที่มาจากป่าฝน เช่น Chameleon และ Iguana จะต้องการในปริมาณไม่มากนัก

     - กลุ่มที่หาเช้ากินมืด หรือตอนเย็น เช่น Leopard gecko มักจะคิดว่าไม่จำเป็น แต่เราอาจจะเลือกหลอดไฟที่ให้แสงยูวีปริมาณต่ำๆก็ได้ อย่างไรก็ตามพบว่าในตุ๊กแกบ้านนั้นสามารถผลิตวิตามินดี 3 ได้ในปริมาณมาก แม้ได้รับแสงยูวีเพียงเล็กน้อย

     - สำหรับงูนั้นได้รับวิตามินดี3 จากเหยื่อได้ จึงอาจให้แสงยูวีปริมาณเล็กน้อย

 

     
       พอหอมปากหอมคอนะค่ะ สำหรับแสงยูวีที่จะให้สัตว์เลื้อยคลาน คราวนี้ก็เลือกได้เหมาะสมกับสัตว์เลื้อยคลานที่เลี้ยงแล้ว แต่ที่สำคัญก็คือ ต้องศึกษาข้อมูลเพิ่มเติมของถิ่นที่อยู่อาศัยของสัตว์ที่ท่านเลี้ยงมาประกอบการตัดสินใจเลือกใช้หลอดไฟนะค่ะ  

 

........ก่อนหน้า

  ต่อไป........

หน้าหลัก / ผลิตภัณฑ์ / สั่งสินค้า / บทความ

 

บทความและเนื้อหาทั้งหมดในเวบไซด์นี้สงวนลิขสิทธิ์โดย AQUA MEDICAL ห้ามนำไปเผยแพร่ที่อื่นใด หรือทำการคัดลอกเพื่อผลประโยชน์อื่นใด โดยมิได้รับอนุญาตจากทางเราก่อน