โรคติดเชื้อแบคทีเรียในปลาน้ำจืด

โดย สพ.ญ.กฤดา ชูเกียรติศิริ

อาการของโรคติดเชื้อแบคทีเรีย

                แบคทีเรียที่ก่อโรคในปลาจะมีหลายชนิด และอาการก็จะแตกต่างกันออกไป เชื้อแบคทีเรียบางตัวก่อให้เกิดอาการได้หลากหลาย ในขณะเดียวกับที่อาการแบบหนึ่งสามารถเกิดจากเชื้อได้หลายตัว (ดังเช่นข้อมูลในตารางข้างล่าง) บทความนี้เราจะยกตัวอย่างอาการและเชื้อที่พบได้ค่อนข้างบ่อย

                อาการที่บ่งบอกได้คร่าวๆ ว่าปลาติดเชื้อแบคทีเรียก็คือ เริ่มแรกปลาจะซึม ชอบนอนซุกตัวอยู่มุมตู้ ไม่ค่อยว่ายน้ำ เมื่ออาการหนักขึ้นปลาบางชนิดอาจจะกินอาหารลดลง อาการต่อมาที่จะพบคือ เริ่มมีจุดเลือดออกที่ลำตัว หรือมีการตกเลือดที่บริเวณครีบ ครีบกร่อน บางตัวที่ติดเชื้อหลายวันแล้วจะพบแผลหลุมที่ผิวหนัง มีอาการตาโปน ช่องท้องขยาย เกล็ดตั้ง ซึ่งอาการที่พบอาจจะพบเพียงอย่างใดอย่างหนึ่ง หรือหลายอย่างรวมกัน ขึ้นกับชนิดของเชื้อแบคทีเรียที่ทำให้เกิดโรค ในกรณีที่ปลาติดเชื้อเรื้อรัง (ติดเชื้อเป็นเวลานาน แต่ไม่ตาย) เช่น ติดเชื้อวัณโรคปลา ก็จะทำให้ปลาผอม มีแผลที่ลำตัว และมักจะมีสีซีดลง

ปลาติดเชื้อได้อย่างไร

                ปลาใหม่ที่นำมาเลี้ยงโดยไม่ได้กักโรค หรือแม้กระทั่งน้ำและอาหารสดที่นำมาใช้เลี้ยงปลาก็สามารถเป็นตัวนำเชื้อได้ นอกจากนี้แบคทีเรียบางตัว เช่น Aeromonas hydrophila ที่ทำให้เกิดอาการตกเลือดและเป็นแผลหลุม ปกติจะมีอยู่ในน้ำอยู่แล้วและไม่ทำให้ปลาป่วย แต่เมื่อใดที่ภูมิคุ้มกันของปลาลดลง เช่นอากาศเปลี่ยนแปลงบ่อย คุณภาพน้ำไม่ดี ปลาเครียด ก็จะทำให้แบคทีเรียตัวนี้ก่อโรคขึ้นมาได้  ดังเช่นที่บางคนอาจจะสงสัยว่า "ทำไมอยู่ดีๆ ทำไมปลาที่บ้านตกเลือด ทั้งๆที่เลี้ยงเหมือนเดิม อาหารก็เหมือนเดิม และก็ไม่ได้นำปลาใหม่เข้ามาด้วย" ซึ่งอาจจะลืมคิดไปถึงสภาพอากาศที่เปลี่ยนแปลงอยู่บ่อยๆ (เช่น กลางวันร้อน กลางคืนเย็น) ทำให้อุณหภูมิน้ำแกว่ง ปลาก็เลยเครียด ทำให้ไวต่อการติดเชื้อ โดยเฉพาะกับปลาที่เลี้ยงในภาชนะขนาดเล็ก เช่น โหลแก้ว เป็นต้น

                นอกจากนี้ การเป็นโรคชนิดอื่นๆ ก็อาจเป็นสาเหตุให้เกิดการติดเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อนได้ เช่นไวรัส เชื้อรา หรือแม้กระทั่งจุดขาว (ปัจจัยใดๆ ก็ตามที่ทำให้ปลาอ่อนแอลง หากทิ้งไว้โดยไม่แก้ไข มักจะพบการติดเชื้อแบคทีเรียตามมา) บางครั้งการมีพยาธิภายนอก เช่น เห็บระฆัง หรือปลิงใส ก็ทำให้ติดเชื้อแบคทีเรียได้เช่นกัน โดยเจ้าปรสิตพวกนี้จะไปสร้างความรำคาญให้ปลา และเนื่องจากการคัน ปลาก็จะพยายามเอาตัวไปถูตู้หรือก้อนหิน ทำให้ผิวหนังเป็นแผล เชื้อแบคทีเรียก็เข้าสู่ผิวหนังง่ายขึ้น และบางครั้งพยาธิภายนอก เช่น เห็บปลา หรือ หนอนสมอซึ่งมีขนาดใหญ่ เวลาเกาะกับตัวปลาก็จะทำให้เกิดแผล ก็เป็นช่องทางให้แบคทีเรียเข้าสู่ร่างกายได้เช่นกัน

หน้าที่ 1 2

........ก่อนหน้า

ต่อไป........

หน้าหลัก / ผลิตภัณฑ์ / สั่งสินค้า / บทความ

บทความและเนื้อหาทั้งหมดในเวบไซด์นี้สงวนลิขสิทธิ์โดย AQUA MEDICAL ห้ามนำไปเผยแพร่ที่อื่นใด หรือทำการคัดลอกเพื่อผลประโยชน์อื่นใด โดยมิได้รับอนุญาตจากทางเราก่อน