เสริมคุณค่าทางอาหารให้แมลงเหยื่อ

สัตว์เลื้อยคลานจำพวก Insectivore ต่างต้องการแมลงเหยื่อที่มีคุณค่าทางอาหารสูง มีวิตามินและแร่ธาตุเพียงพอต่อความต้องการของสัตว์เลี้ยงนั้นๆ ซึ่งโดยธรรมชาติแล้วแมลงต่างๆเหล่านี้ที่รวบรวมได้จากธรรมชาติจะมีคุณค่าทางอาหารสูงกว่าแมลงที่ได้จากการเพาะเลี้ยงเนื่องจากในธรรมชาติแมลงจะมีแหล่งอาหารที่หลากหลาย

แต่การรวบรวมแมลงเหยื่อจากธรรมชาติเพื่อให้เพียงพอต่อความต้องการอาหารในแต่ละวันของสัตว์เลี้ยงนั้นอาจจะลำบากสำหรับผู้เลี้ยงบางรายโดยเฉพาะผู้เลี้ยงที่อาศัยอยู่ในเมือง หรือบางรายอาจจะมีเหตุผลบางอย่างที่ไม่สะดวก เช่น หน้าที่การงาน ความสามารถในการหารวบรวมแมลงเหยื่อ ดังนั้นแมลงเหยื่อที่ได้จากการเพาะเลี้ยงจึงเป็นทางออกที่สำคัญทางออกหนึ่ง แต่แมลงเหยื่อที่ได้จากการเพาะเลี้ยงนั้นในระหว่างที่รอการส่งต่อจากผู้ผลิตมายังผู้ขายและผู้ซื้อจะต้องใช้เวลานาน ไม่ได้กินอาหารและน้ำ ทำให้คุณภาพของแมลงเหยื่อเหล่านั้นลดลงอย่างมาก (ทั้งคุณภาพสารอาหารและปริมาณสารอาหาร)

สัตว์เลื้อยคลานที่นิยมเลี้ยงกันนั้นในธรรมชาติจะสามารถหาอาหารที่มีแร่ธาตุ สารอาหารต่างๆที่หลากหลายได้เอง แต่ในที่เลี้ยงนั้น สัตว์ไม่สามารถเลือกอาหารผู้เลี้ยงควรจะใส่ใจในจุดนี้ให้มากการเลี้ยงจึงจะประสพความสำเร็จ

ความต้องการนี้เองทำให้เกิดการหาทางออกอื่นๆ อีกมากมายในการที่จะเสริมให้แมลงเหล่านี้มีคุณค่าทางอาหารสูงขึ้นกว่าเก่า และถ้าเป็นไปได้ก็อยากให้สูงเพียงพอต่อความต้องการของสัตว์เลี้ยง ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบันมีการคิดค้นวิธีการออกมามากมาย ยกตัวอย่างเช่น การสอดไส้ (Insertion : ศัพท์ภาษาไทยอาจจะไม่ถูกต้องนักขออภัยมา ณ. ที่นี้ด้วย), การแช่ให้ซึมเข้าเนื้อ (Soak), การคลุก (Dusting), การให้เลี้ยงด้วยอาหารที่มีโภชนาการสูง (Gut load) เป็นต้น ซึ่ง 2 วิธีหลังนี้จะเป็นที่นิยมมากกว่าวิธีอื่น เนื่องจากง่าย ค่าใช้จ่ายต่ำ และไม่ต้องการอุปกรณ์ช่วยมากนัก

แมลงเหยื่อ หมายถึง แมลงที่สามารถใช้เป็นอาหารแก่สัตว์เลี้ยงได้ โดยปกติมักเป็นแมลงที่ไม่มีพิษ เช่น จิ้งหรีด หนอนนก หนอนยักษ์ ตั๊กแตน ไส้เดือน ฯลฯ

ดังนั้นในครั้งนี้จะขอกล่าวแค่ 2 วิธีการดังกล่าวเท่านั้น

การคลุก (Dusting) คือการนำเอาแมลงเหยื่อไปคลุกด้วยสารอาหารต่างๆ ที่เราต้องการเสริม โดยให้สารนั้นๆ เกาะติดบนตัวแมลงเหยื่อ แล้วจึงนำแมลงที่คลุกแล้วใช้เลี้ยงสัตว์ต่อไป ซึ่งในท้องตลาดสัตว์เลื้อยคลานจะมีผลิตภัณฑ์ที่เน้นวิตามิน แคลเซียม และฟอสฟอรัส มีข้อจำกัดอยู่บ้างที่ จะต้องทำการคลุกก่อนนำไปใช้เป็นอาหารทุกครั้ง เพราะเมื่อแมลงขยับตัวสารอาหารที่ติดบนตัวแมลงจะหลุดร่วงไป จึงจำเป็นจะต้องใช้วัตถุดิบที่มีความละเอียดสูงมาก เพื่อการยึดเกาะที่ดีที่สุด

การเลี้ยงด้วยอาหารที่มีโภชนาการสูง (Gut Load) คือการเลี้ยงแมลงเหยื่อด้วยอาหารต่างๆ ที่มีโภชนาการตามที่เราต้องการเสริมให้สัตว์เลี้ยงของเรา เป็นระยะเวลาหนึ่ง ก่อนจะนำไปใช้เลี้ยงสัตว์ โดยปกติมักจะใช้เวลาประมาณ 1 วันก่อนนำแมลงเหยื่อมาเป็นอาหารสัตว์ ผลิตภัณฑ์ที่มีขายในท้องตลาดส่วนใหญ่จะออกแบบเพื่อให้แมลงสามารถย่อยไปสร้างสารอาหารในร่างกายได้ และอีกรูปแบบหนึ่งคือทำให้คงค้างในทางเดินอาหารได้มาก ผู้เลี้ยงบางรายก็หันมาใช้อาหารสัตว์อื่นหรือผักในการ gut load ข้อจำกัดตรงที่ต้องใช้เวลาในช่วงแรกเลี้ยงแมลงเหยื่อให้มีสารอาหารในร่างกายเพียงพอเสียก่อน แต่มีข้อดีอยู่มากตรงที่แมลงที่ใช้วิธีนี้จะมีสารอาหารที่สมบูรณ์กว่าการคลุก และสารอาหารไม่สลายไปเมื่อแมลงโดนน้ำหรือเคลื่อนที่

การเสริมคุณค่าทางอาหารทั้ง 2 วิธีข้างต้น ผู้เลี้ยงควรคำนึงถึงสารอาหารที่สัตว์เลี้ยงจะได้รับเป็นปัจจัยหลักในการตัดสินใจเพราะแต่ละวิธีก็เหมาะสำหรับแต่ละสถานการณ์ที่แตกต่างกัน และการใช้ทั้ง 2 วิธีร่วมกันก็จะให้ผลดีมากขึ้นในการเสริมคุณค่าทางอาหาร

ยกตัวอย่าง สัตว์ที่เลี้ยงในบ้าน ได้รับอาหารซ้ำตลอดหรืออาหารมีโภชนาการไม่ดีเท่าที่ควร ได้รับแสงแดดน้อย อาจจะเกิดปัญหาโรคกระดูกได้ เนื่องจากการขาดแคลเซียมและวิตามิน D₃ ที่สังเคราะห์ได้จากแสงแดด หรือในอาหารมีปริมาณฟอสฟอรัสสูงเกินไป การแก้ไขอาจจะกระทำได้โดยจัดหาอาหารที่มีโภชนาการสูงขึ้น เหมาะสมขึ้น ไม่ว่าจะด้วยการเสริมเข้าไปหรือเลือกชนิดอาหารให้หลากหลาย การนำสัตว์มาเลี้ยงกลางแจ้งบ่อยขึ้น หรือการใช้หลอดไฟที่ให้แสง UV ก็สามารถช่วยได้บ้าง

จากตารางนี้คงพอจะทำให้สามารถเลือกใช้แมลงเหยื่อได้ตามความเหมาะสม แต่ที่อยากจะแนะนำคือ การได้รับอาหารที่หลากหลายชนิดนั้นจะดีกว่าได้รับอาหารซ้ำๆเดิมไปตลอด และแมลงทั้งที่ได้จากการเพาะเลี้ยงและจากธรรมชาตินั้น มีพยาธิด้วยกันทั้งนั้น แต่จะมีมากน้อยแตกต่างกัน ซึ่งแมลงที่ได้จากการเพาะเลี้ยงจะมีพยาธิปริมาณน้อยและน้อยชนิดกว่าแมลงจากธรรมชาติ

ต่อไป.....

หน้าหลัก / ผลิตภัณฑ์ / สั่งสินค้า / บทความ